هوش هیجانی تشکیل شده ازپنج مفهوم در توسعه فردی است که با تقویت هر یک از آن پنج  مورد، هوش هیجانی هم رشد می کند. هر یک از این موارد نیز، تکنیک هایی دارند که در ادامه به توضیح آنها می پردازیم.

مدیریت هیجانات: کنترل کردن و تسلط بر احساسات

خود آگاهی: درک و شناخت کامل از تیپ شخصیتی، نقاط قوت، نقاط ضعف، توانایی ها و…

حمایت و همدلی با دیگران: مهارت شناخت و درک احساسات دیگران ( به طوری که حس کنند هیجانات آنها درک شده و تنها نیستند)

مهارت ارتباط موثر با دیگران: تقویت مهارت های اجتماعی برای ارتباط بهتر در تعاملات و روابط بین فردی

انگیزه: اشتیاق و تلاش افراد برای دستیابی به پیشرفت، موفقیت و توسعه فردی

1- مدیریت و تنظیم هیجانات

کلید مدیریت هیجانات و احساسات، شناختن و درک کردن آنهاست که منجر به کنترل آسان احساسات می شود. در این حالت با مدیریت هیجانات، بر آنها مسلط می شوید.

·         مدیریت و کنترل خشم

·         رهایی از غم

·         تبدیل نفرت به مهربانی و برقراری ارتباط صلح‌آمیز

·         کنترل و مدیریت شادی

·         کنترل و مدیریت استرس

2- آگاهی و تکنیک های شناخت خود

بر اساس تحقیقات صورت گرفته فقط 10 درصد افراد شناخت زیادی از خودشان دارند و 95 درصد مابقی، فقط فکر می کنند که در این حال قرار دارند.

·         انجام تمرین های ذهن آگاهی

·         تغییر باورهای از پیش تعیین شده

·         شناخت نقاط قوت و نقاط ضعف

·         طراحی جدول برای نوشتن موقعیت، افکار، رفتار و هیجان

·         نوشتن رفتارها و واکنش ها نسبت به موقعیت های روزانه

3- مهارت افزایش روابط اجتماعی و ارتباط موثر با دیگران

در بین مهارت های زندگی، از مهم ترین آنها مهارت های اجتماعی است که موارد زیر از پرکاربردترین تکنیک ها برای تقویت آنها می باشد.

·         احتیاط و توجه نسبت به حساسیت های اطرافیان

·         دقت به نشانه های هیجانات بر روی صورت

·         اطلاع و آگاهی از روابط غیرکلامی

·         سازگاری و مهارت حل تعارض

·         اهمیت به دیدگاه های ذهنی دیگران

·         پذیرش اشتباهات و تمرین عذرخواهی

·         مهارت شوخی کردن

·         تقلید و الگوبرداری از افراد موفق

·         مهارت فن بیان و هنر گفتگو

·         داشتن زبان بدن

4- تکنیک ‌های ارتقاء همدلی و حمایت از دیگران

همدلی یعنی افکار دیگران و تجربه احساسات آنها را درک کنیم. اینگونه افراد دیگر حس تنهایی نداشته و روابط صمیمانه پایدارتر می ماند. در واقع یکی از راه های بالابردن هوش مصنوعی، تقویت همدلی است. موارد زیر از مهم ترین مهارت های همدلی هستند.

·         گوش دادن فعال

·         عدم قضاوت افراد

·         توجه به کیفیت صدا

·         فقط همراهی و درک کردن احساس بدون راهکار دادن

5- تکنیک های افزایش انگیزه

دو مفهوم انگیزه و هیجان با یکدیگر مرتبط بوده و هوش هیجانی نیز باعث افزایش انگیزه می شود. رشد انگیزه با افزایش حس ارزشمندی رابطه مستقیم دارد و با اهمال کاری نیز رابطه عکس دارند. تکنیک های زیر برای رشد انگیزه توصیه می شود.

·         جشن گرفتن موفقیت ها

·         تبدیل اهداف به وظایف کوچک و آسان

·         ثبت موفقیت ها

·         شروع با انجام کارهای آسان تر

·         کنترل و مدیریت فکرهای منفی و ناامیدکننده